Aantal vrouwen met mondkanker toegenomen

Wetenschap18 oktober 2012 17:36 |Het aantal vrouwen met mondkanker neemt toe, constateert kaakchirurg en tandarts Manon Weijers in haar proefschrift dat ze verdedigt bij het Academisch Centrum Tandheelkunde Amsterdam (Acta). Ze vergeleek twee patiëntengroepen met mondkanker met elkaar in de jaren 1980-’84 en 2000-’04.

In haar proefschrift Oral squamous cell carcinom. Some epidemiological and clinicopathological aspects concludeert Weijers dat de gemiddelde leeftijd van de patiënten gelijk was gebleven. In beide groepen kwam mondkanker vooral voor op de tong en de mondbodem. In de patiëntengroep uit 2000-’04 zaten relatief meer patiënten die – op het moment van de diagnose – een kleine tumor hadden.

Preventie
‘De belangrijkste oorzaken van mondkanker zijn roken en alcoholgebruik,’ zegt Weijers. ‘Maar het is vaak die combinatie. Daardoor is er aan de preventiekant wellicht nog wel wat winst te behalen. Veel mensen zijn niet bekend met de aandoening en ook niet met de risicofactoren zoals dat bij bijvoorbeeld longkanker wel algemeen bekend is.’

Nadat de chirurg een mondtumor verwijdert, onderzoekt de patholoog deze onder de microscoop. Hij kijkt onder meer of de snijranden vrij zijn van kankercellen. Ook wordt er gekeken of er een mogelijk voorstadium van kanker (dysplasie) in de slijmvliesranden aanwezig is. Patiënten met zelfs milde en matige dysplasie in het slijmvlies rond de tumor hebben – na het verwijderen van de tumor – een grotere kans dat de tumor terugkeert dan patiënten met slijmvliessnijranden zonder dysplasie, zo stelt Weijers in haar promotieonderzoek.

Volgens de promovenda is het aantal mondkankergevallen niet duidelijk toegenomen, behalve bij vrouwen, waar zij een relatieve toename constateerde. Weijers: ‘Dit lijkt een na-effect te zijn van het feit dat vrouwen na de jaren zestig meer zijn gaan roken en meer alcohol zijn gaan gebruiken in navolging van de mannen.’ Toch kan er ook iets anders aan de hand zijn, vertelt ze. ‘Mondkanker kan ook ontstaan bij vrouwen die niet roken en drinken. Hierbij moet gedacht worden aan mogelijke andere factoren zoals misschien wel het zogenoemde “humaan papilloma virus”, bekend van baarmoederhalskanker.’

Weijers zegt dat het ‘onduidelijk’ is of haar bevindingen ook leiden tot betere overlevingskansen van patiënten.

Op 29 oktober verdedigt Weijers haar proefschrift in de Aula van de Vrije Universiteit.