‘VVD en PvdA moeten nu aandacht schenken aan onderwijs’

Politiek13 september 2012 17:21 |Nu VVD en PvdA voor elke denkbare coalitie op elkaar aangewezen zijn ontkomen ze er niet meer aan: het hoger onderwijs. De Landelijke Studenten Vakbond (LSVb) heeft het thema de afgelopen weken tevergeefs op de agenda proberen te krijgen.

Wat de verkiezingsuitslag voor het hoger onderwijs gaat betekenen durft LSVb-voorzitter Kai Heijneman nog niet te voorspellen. Wat hij wel zeker weet: VVD en PvdA zullen nu eindelijk uitsluitsel moeten geven over hun plannen voor de studiefinanciering. ‘Beide partijen willen de basisbeurs vervangen voor een sociaal leenstelsel. Wij stellen de partijen al weken de vraag: hoe sociaal is dat stelsel eigenlijk?’

Met een studiebeurs in de vorm van een lening wil een Kamermeerderheid, VVD, PvdA, GroenLinks en D66, het hoger onderwijs betaalbaar houden en verbeteren. Maar de maatregel is ook nodig om een dekking te vinden voor het gat dat het afschaffen van de langstudeerboete in de begroting slaat. De boete is nog niet van tafel, maar er is nog altijd een Kamermeerderheid tegen de maatregel waarbij trage studenten een boete van drieduizend euro krijgen opgelegd.

‘We hopen dat het nieuwe kabinet ons meer zal betrekken bij het maken van beleid,’ zegt Heijneman. De afgelopen jaren is dat volgens de voorzitter nauwelijks gebeurd. Ongeacht welk kabinet er ook komt wil de voorzitter duidelijk maken dat investeren in het onderwijs loont. ‘De afgelopen jaren is er steeds minder geld naar het onderwijs gegaan, terwijl er alleen maar studenten bijgekomen zijn. Nederland telt zo’n 26 studenten per docent. Die ratio is veel te hoog, in landen als Denemarken en België ligt dat lager.’

Een ander punt waar Heijneman zich zorgen over maakt is het aloude principe dat mensen die de intellectuele capaciteit hebben ook daadwerkelijk kunnen gaan studeren. ‘Is het sociaal dat door het sociale leenstelsel straks zo’n 20.000 mensen overwegen níet te gaan studeren? Of de hoge kosten voor het volgen van een tweede studie. Zo ontneem je studenten de mogelijkheid onderwijs te stapelen. Het kabinet moet onderwijs niet als kostenpost zien, maar als investering.’

Om die reden hekelt Heijneman ook de gang van zaken rondom de omstreden langstudeerboete. Een poging de maatregel nog voor het begin van dit studiejaar af te schaffen, strandde vlak voor de verkiezingen. ‘Er moet een oplossing gevonden worden voor de studenten die de boete dit collegejaar krijgen opgelegd. Het is een vorm van rechtsongelijkheid dat hij straks wordt afgeschaft, maar dat studenten die hem dit jaar krijgen opgelegd de boete gewoon moeten betalen.’

Heijneman benadrukt dat de afloop nog spannend kan worden. ‘De VVD en de PvdA willen van de boete af, maar de partijen hebben op dit moment geen meerderheid in de Eerste Kamer.’